Schadelijke ingrediënten in cosmetica

In veel conventionele, maar ook in veel als 'natuurlijk' aangeboden make-up, huidverzorging, gezichtsverzorging, haarverzorging, nagellak, parfum en haarverf worden ingrediënten gebruikt die belastend of schadelijk zijn voor de gezondheid van huid en haar. Sommige controversiële cosmetica-ingrediënten worden zelfs in verband gebracht met gezondheidsrisico's.

Ze worden bijvoorbeeld toegevoegd voor een gladder huidgevoel, een langere houdbaarheid, een intensere kleur, een aantrekkelijkere geur of een mooiere textuur, maar dragen niet bij aan de gezondheid van huid of haar.

Hieronder lichten wij de meest voorkomende van deze ingrediënten toe.

Alcoholen

Alcohol (zoals Alcohol Denat.)

Wordt gebruikt om producten lichter te maken en sneller te laten drogen, maar kan de huid bij frequent gebruik uitdrogen en het draagcomfort verminderen.

Vooral een droge, gevoelige of reactieve huid kan hier negatief op reageren.

Conserveringsmiddelen

Conserveringsmiddelen worden gebruikt om cosmetica langer houdbaar te maken en de groei van bacteriën, schimmels en gisten tegen te gaan. Sommige conserveringsmiddelen worden in verband gebracht met huidirritatie, overgevoeligheidsreacties of andere mogelijke gezondheidsrisico's. Daarom geven wij de voorkeur aan alternatieve conserveringssystemen.

Formaldehyde-afsplitsers

Formaldehyde-afsplitsers zijn synthetische conserveermiddelen die worden gebruikt om cosmetica langer houdbaar te maken door gedurende langere tijd kleine hoeveelheden formaldehyde vrij te geven. Hierdoor wordt de groei van bacteriën, schimmels en gisten tegengegaan.

Hoewel deze stoffen effectief zijn als conserveermiddel, behoren zij tot de meest controversiële ingrediënten binnen cosmetica. Formaldehyde staat bekend als een sterk sensibiliserende stof en formaldehyde-afsplitsers kunnen huidirritaties, overgevoeligheidsreacties en allergisch contacteczeem veroorzaken.

Bekende formaldehyde-afsplitsers zijn onder andere DMDM Hydantoin, Imidazolidinyl Urea, Diazolidinyl Urea, Quaternium-15 en Bronopol.

Methylisothiazolinone (MI)

Methylisothiazolinone (MI) is een synthetisch conserveermiddel dat wordt gebruikt om cosmetica langer houdbaar te maken en de groei van bacteriën, schimmels en gisten te voorkomen.

Hoewel MI effectief is als conserveermiddel, staat deze stof bekend als een van de meest voorkomende oorzaken van allergische contacteczeem door cosmetica. Bij gevoelige personen kunnen huidirritaties, jeuk, roodheid, overgevoeligheidsreacties en allergische huidreacties ontstaan.

Door het toenemende aantal meldingen van huidallergieën is het gebruik van Methylisothiazolinone in bepaalde cosmetische toepassingen de afgelopen jaren sterk aan banden gelegd.

Methylchloroisothiazolinone (MCI)

Methylchloroisothiazolinone (MCI) is een synthetisch conserveermiddel dat wordt gebruikt om cosmetica langer houdbaar te maken en de groei van bacteriën, schimmels en gisten te voorkomen.

MCI staat bekend als een sterk sensibiliserende stof en wordt regelmatig in verband gebracht met huidirritaties, jeuk, roodheid, overgevoeligheidsreacties en allergisch contacteczeem. Vooral mensen met een gevoelige of reactieve huid kunnen hier gevoelig voor zijn.

Methylchloroisothiazolinone wordt vaak gebruikt in combinatie met Methylisothiazolinone (MI). Juist deze combinatie heeft in het verleden geleid tot een sterke toename van cosmetica-gerelateerde huidallergieën.

Parabenen

Parabenen zijn synthetische conserveermiddelen die worden gebruikt om cosmetica langer houdbaar te maken en de groei van bacteriën, schimmels en gisten te voorkomen.

Hoewel parabenen effectieve conserveermiddelen zijn, behoren zij al jarenlang tot de meest besproken en controversiële ingrediënten in cosmetica. Bepaalde parabenen worden in verband gebracht met een mogelijke verstoring van de hormoonhuishouding, omdat zij een zwakke oestrogene werking kunnen hebben.

Daarnaast kunnen parabenen huidirritaties, overgevoeligheidsreacties en allergische huidreacties veroorzaken.

Phenoxyethanol

Phenoxyethanol is een synthetisch conserveermiddel dat wordt gebruikt om cosmetica langer houdbaar te maken en de groei van bacteriën, schimmels en gisten te voorkomen.

Hoewel Phenoxyethanol effectief is als conserveermiddel, staat deze stof regelmatig ter discussie vanwege mogelijke huidirritaties en overgevoeligheidsreacties. Vooral mensen met een gevoelige of reactieve huid kunnen hier gevoelig voor zijn.

Daarnaast wordt Phenoxyethanol door sommige deskundigen kritisch bekeken vanwege mogelijke effecten op de gezondheid bij langdurige of veelvuldige blootstelling. Daarom gelden binnen de cosmetica-industrie wettelijke beperkingen voor de maximale concentratie waarin deze stof mag worden toegepast.

Emulgatoren

Emulgatoren worden gebruikt om water, oliën en andere ingrediënten met elkaar te mengen en cosmetische producten een stabiele textuur te geven. Sommige synthetische emulgatoren kunnen de natuurlijke barrièrefunctie van de huid verzwakken of kunnen giftige restsporen bevatten.

PEG's (Polyethylene Glycols)

Deze synthetische emulgatoren worden gebruikt om water, oliën en andere ingrediënten met elkaar te mengen en de textuur van producten te verbeteren.

PEG's kunnen de natuurlijke barrièrefunctie van de huid verzwakken, waardoor andere schadelijke synthetische stoffen gemakkelijker in de huid kunnen doordringen en door de huid worden opgenomen.

Daarnaast kunnen tijdens het productieproces restsporen van de giftige stoffen ethyleenoxide en 1,4-dioxaan achterblijven.

Polysorbaten

Polysorbaten zijn synthetische emulgatoren die worden gebruikt om water, oliën, geurstoffen en andere ingrediënten met elkaar te mengen en cosmetische producten een stabiele textuur te geven.

Hoewel polysorbaten effectief zijn als emulgator, worden zij vaak geproduceerd met behulp van ethoxylering. Hierdoor kunnen tijdens het productieproces restsporen van ongewenste stoffen zoals ethyleenoxide en 1,4-dioxaan achterblijven wanneer grondstoffen onvoldoende worden gezuiverd.

Daarnaast kunnen sommige polysorbaten de natuurlijke barrièrefunctie van de huid verzwakken, waardoor andere stoffen gemakkelijker met de huid in contact komen. Vooral mensen met een gevoelige of reactieve huid ervaren hierdoor soms meer huidirritatie of ongemak.

Propylene Glycol

Propylene Glycol is een synthetische stof die in cosmetica wordt gebruikt als oplosmiddel, bevochtigingsmiddel en textuurverbeteraar. De stof helpt vocht vast te houden in het product en zorgt ervoor dat ingrediënten zich gemakkelijker over de huid of het haar laten verdelen.

Hoewel Propylene Glycol in cosmetica veel wordt toegepast, staat deze stof regelmatig ter discussie vanwege mogelijke huidirritaties en overgevoeligheidsreacties. Vooral mensen met een gevoelige, reactieve of beschadigde huid kunnen hier gevoeliger op reageren.

Daarnaast kan Propylene Glycol de opname van andere stoffen door de huid bevorderen. Hierdoor kunnen bepaalde ingrediënten gemakkelijker in contact komen met diepere huidlagen, wat niet altijd wenselijk is bij een gevoelige huid.

Filmvormers

Worden gebruikt om producten beter op de huid, nagels of haren te laten hechten en langer op hun plaats te houden, maar vormen een afsluitend laagje op de huid.

Hierdoor kan de huid geen zuurstof opnemen en worden belangrijke huidfuncties zoals de afvoer van talg, warmte en afvalstoffen belemmerd.

Kleurstoffen en pigmenten

Bismuth Oxychloride

Wordt gebruikt om make-up een glanzend of lichtreflecterend effect te geven, maar kan bij sommige mensen met een gevoelige huid irritatie, jeuk of ongemak veroorzaken.

Synthetische kleurstoffen

Worden toegevoegd om producten kleur en uitstraling te geven, maar dragen niet bij aan de werking of verzorging van de huid of het haar.

Sommige synthetische kleurstoffen kunnen huidirritaties, overgevoeligheidsreacties en allergische reacties veroorzaken.

Verontreinigde pigmenten

Kleurpigmenten bepalen voor een groot deel de kwaliteit van make-up, haarverf en andere gekleurde cosmetische producten.

De zuiverheid en herkomst van pigmenten zijn belangrijk, omdat pigmenten van lagere kwaliteit ongewenste verontreinigingen kunnen bevatten.

Microplastics en polymeren

Microplastics

Synthetische deeltjes die worden gebruikt om producten op goedkope wijze meer textuur en structuur te geven. Microplastics hebben geen verzorgende werking voor de huid en kunnen via de mond, lippen en het gebied rond de ogen onbedoeld in het lichaam terechtkomen.

Daarnaast breken zij zeer moeilijk af en hopen zij zich op in het lichaam en het milieu.

Minerale oliën

Worden gebruikt om producten een glad huidgevoel en een romige of soepele textuur te geven, maar vormen een afsluitend laagje op de huid. Hierdoor kan de huid geen zuurstof opnemen en worden belangrijke huidfuncties zoals de afvoer van talg, warmte en afvalstoffen belemmerd.

Hoewel minerale oliën de huid tijdelijk minder ruw laten aanvoelen, dragen zij niet actief bij aan de voeding of verzorging van de huid.

Nanodeeltjes

Deeltjes die door technologische bewerking bewust tot nanoschaal zijn verkleind om de eigenschappen van een grondstof te veranderen of te versterken.

Door hun extreem kleine formaat kunnen stoffen op nanoschaal zich anders gedragen dan dezelfde stof in haar oorspronkelijke, grotere deeltjesvorm, waardoor vragen bestaan over de mogelijke effecten op en veiligheid voor het menselijk lichaam en het milieu.

PFAS

Worden gebruikt vanwege hun waterafstotende eigenschappen, langdurige houdbaarheid en een glad huidgevoel.

Deze synthetische stoffen worden in verband gebracht met mogelijke gezondheidsrisico's, breken nauwelijks af en hopen zich langdurig op in mens en milieu.

Siliconen

Worden gebruikt om producten gladder aan te brengen en de huid een zijdezacht gevoel te geven, maar vormen een afsluitend laagje op de huid. Hierdoor kan de huid geen zuurstof opnemen en worden belangrijke huidfuncties zoals de afvoer van talg, warmte en afvalstoffen belemmerd.

In haarverzorging geven siliconen het haar een glad en glanzend uiterlijk, maar kunnen zij zich ophopen op het haaroppervlak waardoor het haar zwaarder wordt en verzorgende ingrediënten minder goed worden opgenomen.

Sulfaten

SLS & SLES

Sulfaten zoals Sodium Lauryl Sulfate (SLS) en Sodium Laureth Sulfate (SLES) worden gebruikt in shampoos, douchegels, gezichtsreinigers en andere reinigingsproducten vanwege hun sterke reinigende en schuimende werking.

Hoewel sulfaten zorgen voor een rijk schuimgevoel, verwijderen zij niet alleen vuil en overtollig talg, maar ook een deel van de natuurlijke beschermende vetten van huid, hoofdhuid en haar. Hierdoor kunnen huid en haar uitdrogen en kunnen irritatie, jeuk, een trekkerig huidgevoel of een gevoelige hoofdhuid ontstaan.

Vooral bij een droge, gevoelige of reactieve huid en hoofdhuid vinden wij mildere reinigende ingrediënten een betere keuze, omdat zij het natuurlijke evenwicht van huid en haar minder verstoren.

Synthetische geurstoffen

Worden meestal toegevoegd voor het maskeren van de onaangename geur van synthetische ingrediënten in cosmetica, maar behoren tot de meest voorkomende oorzaken van allergische reacties op cosmetica.

Bij langdurig of herhaald contact kunnen synthetische geurstoffen de huid overgevoelig maken en onder invloed van UV-straling bovendien extra huidreacties uitlokken.

Ze dragen niet bij aan de werking of verzorging van de huid of het haar.

Talk

Talk van onduidelijke herkomst

Wordt gebruikt om producten een zachte textuur en matte finish te geven.

De kwaliteit en herkomst van talk zijn belangrijk, omdat onvoldoende gecontroleerde grondstoffen ongewenste verontreinigingen kunnen bevatten.

Waarom wij hier kritisch naar kijken

Wij geven de voorkeur aan cosmetica die gebruikmaakt van hoogwaardige ingrediënten zoals zuivere minerale pigmenten, biologische plantenextracten, verzorgende plantaardige oliën, natuurlijke wassen, hydraterende ingrediënten en kalmerende plantenstoffen.

Niet ieder synthetisch ingrediënt is automatisch schadelijk en niet iedere natuurlijke grondstof is automatisch beter. Maar wij vinden wel dat cosmetica in de eerste plaats veilige en gezonde ingrediënten hoort te bevatten, die een actieve verzorgende werking hebben voor huid en haar.

Daarom zijn wij kritisch op ingrediënten die geen verzorgende waarde hebben en die het milieu, de huid en de gezondheid kunnen belasten of schaden.